Πότε αρχίζουν οι πρώτες σκέψεις του εμβρύου;
Η εκπληκτική ανάπτυξη του εγκεφάλου πριν τη γέννηση
Ο εγκέφαλος μας ξεκινά ως ένας μικροσκοπικός νευρικός σωλήνας 3 χιλιοστών, μεταμορφώνοντας σε εννέα μήνες σε ένα πολύπλοκο όργανο με 100 δισεκατομμύρια νευρώνες. Αυτά τα κύτταρα δημιουργούν περίπου 100 τρισεκατομμύρια συνδέσεις, δομώντας ένα δίκτυο που θυμίζει το σύστημα ενός μετρό, σχεδιασμένο για μέγιστη αποδοτικότητα. Λίγο πριν τον τοκετό, ο εγκέφαλος του εμβρύου παρουσιάζει λειτουργική οργάνωση κατά 61 τοις εκατό ίδια με εκείνη ενός ενήλικα, γεγονός που αναδεικνύει την ταχύτητα της νευρολογικής εξέλιξης μέσα στη μήτρα.
Γιατί ο ανθρώπινος εγκέφαλος παραμένει ημιτελής;
Παρά την πολυπλοκότητα του, ο ανθρώπινος εγκέφαλος δεν είναι ποτέ έτοιμος στη γέννηση. Η εξέλιξη μας επιβάλλει να γεννιόμαστε σε μια κατάσταση που απαιτεί μακρά φροντίδα, ώστε το περιβάλλον στο οποίο θα βρεθούμε να διαμορφώσει τις ικανότητες μας. Αν ο εγκέφαλος μας ολοκληρωνόταν απόλυτα μέσα στη μήτρα, θα ήμασταν προγραμματισμένοι για συνθήκες που ίσως δεν συναντήσουμε ποτέ. Η έλλειψη ολοκλήρωσης επιτρέπει στο νευρικό σύστημα να προσαρμοστεί στις συγκεκριμένες κοινωνικές και περιβαλλοντικές συνθήκες του κόσμου που μας υποδέχεται.
Η διαδικασία της γέννησης ως αισθητηριακό σοκ
Η έξοδος από τη μήτρα αποτελεί μια από τις πιο έντονες εμπειρίες για τον αναπτυσσόμενο εγκέφαλο. Το βρέφος έρχεται αντιμέτωπο με τη βαρύτητα, τη θερμοκρασιακή αστάθεια και έναν καταιγισμό οπτικών ερεθισμάτων. Σε αυτό το στάδιο, η διαδικασία μυελίνωσης επιταχύνεται, ενισχύοντας τις συνδέσεις και διαχωρίζοντας τα εγκεφαλικά δίκτυα για μεγαλύτερη εξειδίκευση. Οι νευρωνικές διαδρομές που δεν χρησιμοποιούνται αρχίζουν να αποκόπτονται, μια διαδικασία που κλειδώνει τις βασικές λειτουργίες του συστήματος.
Η εμφάνιση της πρώτης σκέψης και της αυτοσυνειδησίας
Μπορεί ένα έμβρυο να έχει συνείδηση ή σκέψεις; Ενώ η ικανότητα για συνειδητή αντίληψη ενδεχομένως υπάρχει από την εμβρυϊκή ηλικία, η ουσιαστική μορφή της σκέψης φαίνεται να αναδύεται μετά τη γέννηση. Η αλληλεπίδραση του βρέφους με τον εξωτερικό κόσμο, όπως η ανακάλυψη ότι οι κινήσεις του μπορούν να προκαλέσουν αλλαγές στο περιβάλλον, αποτελεί το υπόβαθρο για τις πρώτες συνειδητές προθέσεις. Πολλοί επιστήμονες υποστηρίζουν ότι η πρωταρχική σκέψη του ανθρώπου σχετίζεται με την αίσθηση του εαυτού σε σχέση με το περιβάλλον. Η ύπαρξη μέσα στη μήτρα, σε συνεχή επαφή με τη μητέρα, μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η πρώτη βαθιά σκέψη ενός ανθρώπου είναι πιθανότατα η αντίληψη ότι δεν είμαστε μόνοι.
