Γιατί η ψυχοπάθεια δεν εντοπίστηκε έγκαιρα σε ορισμένες περιπτώσεις
Η υπόθεση του R.C. Horsch στη Φιλαδέλφεια έχει ανακινήσει έντονα ερωτήματα σχετικά με το αν οι ειδικοί ψυχικής υγείας μπορούν να προβλέψουν επικίνδυνες συμπεριφορές. Όταν ένα άτομο παρουσιάζει αντικοινωνικά χαρακτηριστικά, η έγκαιρη διάγνωση θεωρητικά θα μπορούσε να αποτρέψει την κλιμάκωση της βίας, όμως η επιστημονική πραγματικότητα είναι συχνά πιο σύνθετη.
Γιατί δεν εντοπίστηκαν τα σημάδια της ψυχοπάθειας
Σύμφωνα με τον καθηγητή David DeMatteo του Drexel University, η ιατροδικαστική ψυχολογία έχει εξελιχθεί θεαματικά τις τελευταίες δεκαετίες. Στην περίπτωση του Horsch, ο οποίος υποβλήθηκε σε ψυχολογική αξιολόγηση στα μέσα της δεκαετίας του 1980, η απουσία διάγνωσης για ψυχοπάθεια δεν προκαλεί έκπληξη. Εκείνη την εποχή, τα αξιόπιστα εργαλεία για τον εντοπισμό τέτοιων χαρακτηριστικών δεν ήταν διαθέσιμα, καθώς το πρότυπο PCL-R κυκλοφόρησε εμπορικά το 1991.
Η ψυχοπάθεια, αν και αναγνωρίζεται διεθνώς ως ένα διακριτό σύνολο χαρακτηριστικών, δεν αποτελεί επίσημη διάγνωση στο DSM (Διαγνωστικό και Στατιστικό Εγχειρίδιο Ψυχικών Διαταραχών). Αντιθέτως, η σύγχρονη ψυχιατρική χρησιμοποιεί τον όρο αντικοινωνική διαταραχή προσωπικότητας. Η ψυχοπάθεια θεωρείται συχνά μια πιο ακραία εκδοχή αυτής της διαταραχής, που περιλαμβάνει χαρακτηριστικά όπως η παθολογική ψευδολογία, ο ακραίος ναρκισσισμός, η παρορμητικότητα και η παντελής έλλειψη ενσυναίσθησης.
Τι σημαίνει αυτό στην πράξη για την κοινωνία
Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι το να φέρει κάποιος ψυχοπαθητικά χαρακτηριστικά δεν σημαίνει αυτόματα ότι είναι κατά συρροή δολοφόνος. Πολλά άτομα με τέτοια γνωρίσματα μπορούν να εντοπιστούν σε υψηλόβαθμες θέσεις εργασίας, όπως στον επιχειρηματικό ή τον νομικό κόσμο. Η έρευνα δείχνει ότι η αξιολόγηση μέσω εργαλείων όπως το PCL-R βοηθά τους ειδικούς να εντοπίσουν τα ψυχοπαθητικά χαρακτηριστικά, τα οποία συσχετίζονται με υψηλότερο κίνδυνο μελλοντικής εγκληματικής συμπεριφοράς.
Παρά ταύτα, η χρήση αυτών των εργαλείων σε δικαστικό επίπεδο απαιτεί προσοχή. Υπάρχουν ενδείξεις ότι τα στοιχεία για την ψυχοπάθεια χρησιμοποιούνται μερικές φορές ακατάλληλα, ενώ δεν έχουν αποδειχθεί επαρκή για την πρόβλεψη της βίας σε όλες τις συνθήκες, όπως σε εξαιρετικά περιορισμένα περιβάλλοντα φυλακών. Η επιστημονική κοινότητα εστιάζει πλέον και στη δομή του εγκεφάλου, παρατηρώντας διαφορές στις περιοχές που σχετίζονται με τον έλεγχο των συναισθημάτων και την παρορμητικότητα.
Πότε να ζητήσετε ιατρική βοήθεια
Εάν ανησυχείτε για τη συμπεριφορά ενός οικείου προσώπου ή για την ασφάλεια κάποιου, είναι απαραίτητο να απευθυνθείτε σε έναν ειδικό ψυχικής υγείας. Προειδοποιητικά σημάδια που απαιτούν επαγγελματική αξιολόγηση περιλαμβάνουν την επαναλαμβανόμενη χειραγώγηση άλλων, την πλήρη έλλειψη μεταμέλειας για επιβλαβείς πράξεις και μια τάση για κλιμακούμενη επιθετικότητα. Η παρέμβαση από εξειδικευμένο ιατρό ή κλινικό ψυχολόγο είναι κρίσιμη για την ασφάλεια όλων. Το παρόν κείμενο αποτελεί γενική ενημέρωση και δεν υποκαθιστά την ιατρική συμβουλή από τον προσωπικό σας γιατρό.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορούν οι ψυχολόγοι να προβλέψουν αν κάποιος θα γίνει δολοφόνος;
Όχι με βεβαιότητα. Οι ψυχολόγοι μπορούν να εντοπίσουν ψυχοπαθητικά χαρακτηριστικά που αυξάνουν τον κίνδυνο εγκληματικής συμπεριφοράς, αλλά δεν υπάρχει εργαλείο που να προβλέπει το μέλλον με απόλυτη ακρίβεια.
Είναι η ψυχοπάθεια η ίδια διάγνωση με την αντικοινωνική διαταραχή;
Όχι, η αντικοινωνική διαταραχή είναι η επίσημη ιατρική διάγνωση στο DSM, ενώ η ψυχοπάθεια θεωρείται μια πιο ακραία και εξειδικευμένη μορφή προσωπικότητας που μελετάται εκτενώς στην ψυχολογία.
Γιατί οι ειδικοί δυσκολεύονται να εντοπίσουν την ψυχοπάθεια;
Η δυσκολία έγκειται στο γεγονός ότι πολλά από τα συναισθηματικά χαρακτηριστικά της ψυχοπάθειας είναι υποκειμενικά και δύσκολο να μετρηθούν αντικειμενικά χωρίς σύγχρονα, εξειδικευμένα εργαλεία αξιολόγησης.
Διαβάστε επίσης
Πηγή: The Conversation: Health
