Πώς οι νυχτερίδες εξουδετερώνουν ιούς χωρίς να νοσούν
Το μυστικό ανοσοποιητικό των νυχτερίδων
Οι νυχτερίδες αποτελούν ένα από τα πιο εντυπωσιακά αινίγματα στη φύση, καθώς καταφέρνουν να συμβιώνουν με επικίνδυνους ιούς χωρίς ποτέ να εκδηλώνουν συμπτώματα νόσου. Νέα επιστημονική έρευνα από το Πανεπιστήμιο Tulane, σε συνεργασία με το Stanford και το CDC, αποκαλύπτει μια συγκλονιστική γενετική ιδιαιτερότητα που ίσως εξηγεί αυτή την ικανότητα. Φαίνεται πως οι νυχτερίδες διαθέτουν έναν μηχανισμό άμυνας που δεν έχει καταγραφεί σε κανένα άλλο θηλαστικό μέχρι σήμερα.
Διπλά γονίδια για ισχυρότερη άμυνα
Σύμφωνα με τη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Science Advances, η μεγαλύτερη οικογένεια νυχτερίδων στον κόσμο, γνωστή ως vesper bats, φέρει δύο ξεχωριστά αντίγραφα των γονιδίων που είναι υπεύθυνα για την παραγωγή αντισωμάτων. Τα αντισώματα είναι εξειδικευμένες πρωτεΐνες που εντοπίζουν και εξουδετερώνουν εισβολείς όπως οι ιοί. Ενώ όλα τα υπόλοιπα θηλαστικά βασίζονται σε ένα μόνο σύνολο γονιδίων, οι συγκεκριμένες νυχτερίδες διαθέτουν ένα διπλό σύστημα, γεγονός που τους επιτρέπει να παράγουν μια πολύ μεγαλύτερη ποικιλία αμυντικών πρωτεϊνών.
Η καθηγήτρια Hannah Frank, επικεφαλής της έρευνας, επισημαίνει ότι αυτή η ανακάλυψη ανατρέπει πλήρως τα δεδομένα για την εξέλιξη του ανοσοποιητικού συστήματος. Η ύπαρξη δύο διαφορετικών συστημάτων βαρέων αλυσίδων στα αντισώματα προσφέρει στις νυχτερίδες ένα πλεονέκτημα που δεν είχαμε φανταστεί, ανοίγοντας νέους δρόμους για την κατανόηση της ανθεκτικότητας απέναντι σε ιογενείς λοιμώξεις.
Από την έρευνα στην πρόληψη ασθενειών
Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο το ανοσοποιητικό των νυχτερίδων διαχειρίζεται τους ιούς χωρίς να προκαλείται φλεγμονή ή ασθένεια είναι κρίσιμης σημασίας. Οι νυχτερίδες παίζουν ζωτικό ρόλο στα οικοσυστήματα ως επικονιαστές και ελεγκτές πληθυσμών εντόμων, αλλά παράλληλα λειτουργούν ως φυσικοί ξενιστές για πολλούς ιούς. Αναλύοντας αυτή τη μοναδική βιολογία, οι επιστήμονες ελπίζουν ότι θα αποκτήσουν πολύτιμα στοιχεία που μπορούν να βοηθήσουν στον περιορισμό της διασποράς ιών από τα ζώα στον άνθρωπο.
Η μελέτη αυτή δεν δίνει μόνο μια απάντηση στο γιατί οι νυχτερίδες είναι τόσο επιτυχημένες εξελικτικά, αλλά μας υπενθυμίζει ότι η φυσική ποικιλομορφία έχει πολλά να διδάξει την ιατρική επιστήμη. Ενώ για δεκαετίες η έρευνα επικεντρωνόταν κυρίως στον άνθρωπο και στα εργαστηριακά ποντίκια, η μελέτη διαφορετικών ειδών προσφέρει την ευκαιρία να ανακαλύψουμε στρατηγικές άμυνας που θα μπορούσαν μελλοντικά να ενισχύσουν την ανθρώπινη υγεία.
