Το Tetris μειώνει τις τραυματικές αναμνήσεις, σύμφωνα με νέα έρευνα
Νέα έρευνα δείχνει ότι το δημοφιλές βιντεοπαιχνίδι Tetris μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση των ενοχλητικών τραυματικών αναμνήσεων, με τα συμπτώματα να υποχωρούν σημαντικά μετά από έξι μήνες.
Σύμφωνα με τη μελέτη, η απασχόληση του εγκεφάλου με το Tetris εμποδίζει τις παρεμβατικές αναμνήσεις που σχετίζονται με το τραύμα να εδραιωθούν, συμβάλλοντας έτσι στην ελάττωση των επιπτώσεών του.
Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό The Lancet Psychiatry, εστίασε στην αντιμετώπιση των παρεμβατικών, έντονων και ανεπιθύμητων αναμνήσεων τραύματος, ενός βασικού συμπτώματος της μετατραυματικής διαταραχής άγχους (PTSD).
Η νέα θεραπευτική προσέγγιση, ονομαζόμενη Imagery Competing Task Intervention (ICTI), αναπτύχθηκε στο Πανεπιστήμιο της Ουψάλα στη Σουηδία, σε συνεργασία με τον ερευνητικό φορέα P1vital. Πιλοτικές δοκιμές πραγματοποιήθηκαν σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ και το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης.
Το ψυχολογικό τραύμα, όπως η θέα ενός αιφνίδιου θανάτου ή η βίωση μιας βίαιης εμπειρίας, μπορεί να προκαλέσει παρεμβατικές αναμνήσεις που επιμένουν για μέρες ή και χρόνια, επηρεάζοντας τόσο την ψυχική όσο και τη σωματική υγεία.
Οι παρεμβατικές αναμνήσεις, γνωστές και ως flashbacks, είναι ακούσιες και επαναλαμβανόμενες ανακλήσεις που εμφανίζονται ξαφνικά στο μυαλό, συνήθως ως οπτικές εικόνες του τραύματος.
«Ακόμη και μία και μόνη, φευγαλέα παρεμβατική ανάμνηση ενός παρελθοντικού τραύματος μπορεί να έχει ισχυρή επίδραση στην καθημερινότητα, καταλαμβάνοντας την προσοχή και αφήνοντας τους ανθρώπους στο έλεος ανεπιθύμητων και παρεμβατικών συναισθημάτων», δήλωσε η επικεφαλής της μελέτης, Έμιλι Χολμς, καθηγήτρια ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Ουψάλα.
Η καθηγήτρια Χολμς εξήγησε ότι, αποδυναμώνοντας την παρεμβατική διάσταση αυτών των αισθητηριακών αναμνήσεων μέσω αυτής της σύντομης οπτικής παρέμβασης, οι άνθρωποι βιώνουν λιγότερες εικόνες τραύματος που επανέρχονται στο μυαλό τους.
Η ερευνητική ομάδα εστίασε τη μελέτη της σε εργαζόμενους στον τομέα της υγείας που είχαν βιώσει τραυματικά περιστατικά στο εργασιακό τους περιβάλλον κατά τη διάρκεια της πανδημίας της COVID-19.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες: η πρώτη εφάρμοσε την ICTI, η δεύτερη άκουγε κλασική μουσική και η τρίτη λάμβανε την καθιερωμένη θεραπεία.
Τα αποτελέσματα της μελέτης έδειξαν ότι η ICTI μείωσε σημαντικά τις παρεμβατικές αναμνήσεις. Ο μέσος όρος των εβδομαδιαίων παρεμβατικών αναμνήσεων μειώθηκε από 14 σε μία, ένα σημαντικά χαμηλότερο ποσοστό σε σύγκριση με τις άλλες δύο ομάδες, μετά από τέσσερις εβδομάδες θεραπείας.
Έξι μήνες μετά την ολοκλήρωση της δοκιμής, το 70% των ατόμων που έλαβαν τη νέα θεραπεία δεν παρουσίαζαν πλέον καθόλου παρεμβατικές αναμνήσεις.
«[Η] παρέμβασή μας επικεντρώνεται στη νοητική απεικόνιση και όχι στις λέξεις και έχει σχεδιαστεί ώστε να είναι όσο το δυνατόν πιο ήπια, σύντομη και πρακτική, για να χωρά στην απαιτητική καθημερινότητα των ανθρώπων», πρόσθεσε η καθηγήτρια Χολμς.
Πώς λειτουργεί η θεραπεία;
Το βασικό στοιχείο της θεραπείας είναι το βιντεοπαιχνίδι Tetris, όπου ο παίκτης καλείται να περιστρέφει και να τοποθετεί σχήματα σε ένα πλέγμα.
Στο πρώτο στάδιο της μελέτης, οι συμμετέχοντες ανακαλούσαν για λίγο την τραυματική ανάμνηση, χωρίς να χρειάζεται να την περιγράψουν λεπτομερώς.
Στη συνέχεια, εκπαιδεύτηκαν στην οπτικοχωρική νοητική περιστροφή, μια γνωστική δεξιότητα που βασίζεται στην «οπτική απεικόνιση». Στο πλαίσιο της ICTI, οι συμμετέχοντες εφάρμοζαν αυτή τη δεξιότητα παίζοντας Tetris, σε πιο αργό ρυθμό, σε συνεδρίες διάρκειας περίπου 20 λεπτών.
Η κεντρική ιδέα είναι να απασχοληθούν οι οπτικοχωρικές περιοχές του εγκεφάλου, ώστε να «ανταγωνίζονται» το οπτικό flashback, μειώνοντας έτσι την έντασή του, τη συναισθηματική του φόρτιση και τη συχνότητα εμφάνισής του.
Γενικά ωφέλιμη θεραπεία
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η θεραπεία ήταν ωφέλιμη όχι μόνο ως προς τη μείωση των παρεμβατικών εικόνων, αλλά και ως προς τη γενικότερη βελτίωση των συμπτωμάτων της PTSD.
Η μείωση των παρεμβατικών αναμνήσεων αναμένεται να έχει ευεργετική επίδραση και σε άλλα συμπτώματα της PTSD, σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης.
Μέχρι την τέταρτη εβδομάδα, παρατηρήθηκε βελτίωση στο άγχος, την κατάθλιψη και τη γενικότερη λειτουργικότητα των συμμετεχόντων, ανεξάρτητα από τη σοβαρότητα της PTSD που παρουσίαζαν στην αρχή της μελέτης.